 |  |  |  |  |
| Thierry Deleu: VORMELIJK EEN BIJNA VOLMAAKT EVENWICHT TUSSEN PARLANDO EN POESIE PURE INHOUDELIJK EEN STERK LIEFDESVERHAAL OVER ONVERGOED GEMIS Naast de liefde van Jenny Dejager |
Achteraan haar nieuwe bundel schrijft Jenny Dejager dat “poëzie geen taal is om
uit te leggen. Een gedicht kan niet worden vertaald in proza. Als schepper van een
gedicht voel ik niet de behoefte om een verklaring af te leggen voor datgene wat
mij ertoe beweegt een gedicht te schrijven”.
Een beetje vergoelijkend voegt zij hieraan toe: “Wanneer ik na maanden of soms
jaren een gedicht opnieuw lees, kan het ook voor mij een andere betekenis krijgen
dan wat ik er oorspronkelijk mee bedoelde.”
Dat is juist. Of bedoelt de dichteres hier dat zij afstand neemt van wat zij voelt,
van haar “beladen” emoties en haar “lustgevoelens”? Is zij bang voor het oordeel
Gods? Ik beaam met haar dat een gedicht altijd nieuw is, maar “je offert toch je
mooiste dromen” niet op aan het oordeel van de mensen.
Ik lees het graag en wel honderdmaal: “Mijn hart klopt anders als de stilte mij
bewoont”.
De dichteres zwangert van herinneringen. Zo ziet ze haar “onthecht arm in arm”
lopen met haar geliefde. “Alle onbeschaamdheid is geweken”, schrijft ze. Wat
bedoelt zij hiermee? Dat zij zich emotioneel heeft vastgepind in haar kleine
wereld van toen? Of is zij niet langer beschaamd om haar liefde te tonen voor wie
haar enkel (nog) op afstand kan beroeren? Is dit onafgewerkt afscheid haar
“eenzaam geluk”?
De dichteres smeedt een complot “met (haar) jongste woorden”. Wat zij niet
zeggen kan, schrijft ze neer in haar gedichten die opvallen door “hun minst
gekunstelde vorm”. Vorm is belangrijk, maar de gevoelens die een dichter
openbaart, kunnen niet worden opgespannen in een keurslijf. Haar “deur gaat op
slot” en zij vouwt “het water in de plooi van de troost.” Ze heeft zich door de
jaren heen gewapend om niet weer onderuit te gaan door verdriet, door gemis aan
respons, door een onbevredigd hunkeren naar kleine liefkozingen.
En als het verleden weer opduikt achter de mist van haar gedachten of in de
plooien van haar dromen zoekt zij soelaas in de lach van “de clown”. De humor en
de wijze waarop de dichteres relativeert, houden haar overeind. En in de roes van
de wijn “begrijpen de sterren wat er blijft hangen tussen de wandeling en het
verlangen”.
Toch heeft de dichteres vaak de behoefte om zich te verbergen voor de boze
wereld, enerzijds in haar dromen en anderzijds in de woorden van haar eigen
gedichtentaal. Vooral wanneer zij onomwonden de waarheid aan het papier
toevertrouwt: “Afscheid kwam van hem/Het weggaan was voor haar”. En wanneer
zij “aan het einde van de laan zijn wagen geparkeerd” ziet staan, wordt zij door
hunker overmand.
Het is overduidelijk dat de dichteres lijdt aan een ongeneeslijke liefdespijn en
dat zij wordt gekweld door een rits herinneringen waar de eindigheid geen vat op
heeft. “Al reikt dit gevoel te ver, al ligt/de verwachting op de bovenste tree/van
alle trappen, al wacht ik nog steeds/alsof het mij opnieuw kan verheugen,”
schrijft zij in het gedicht “Bij een oude foto”. Zij wil aandacht, ze wil worden
begeerd, ze wil zich vrouw voelen tot in haar vezels. Ze doet er alles aan, maar
ze krijgt geen of te weinig gehoor. “Ik wil mijn strooien hoed hoog in de lucht
gooien/om wat aandacht voor mijn rode krullen./Ik wil in de vijver springen met
mijn poepchique/jurk.”
“En toen het voorbij was zei jij/dat ik nooit zou kunnen vliegen.” Wat heeft een
dichter/dichteres meer nodig als motief om te schrijven? Is dit niet de ultieme
prikkel? Om hem en de wereld te verkondigen dat zij het waard is om lief te
hebben? Zich afreageren en zich bevestigen, de twee drijfveren bij uitstek van
zoveel schrijvers en dichters, beeldende kunstenaars en kunstenaars in het
algemeen.
Voor wat haar poëzie betreft, neemt Jenny Dejager een hoge vlucht. Haar
gedichten zijn gaaf, eenvoudige woorden die bruisen van drift, in een vrije
versvorm waarvan de taal een bijna perfect evenwicht vindt tussen spreektaal en
gedichtentaal. Of haar boodschap diegenen bereikt waarvoor zij is geschreven,
weet ik niet, maar de lezer zal de dichteres een eind volgen in haar zoektocht
naar rust en bezinning. De dichteres is “op zoek/naar een rustig/nietsvermoedend
middel/om mij vrij te maken,/mij uit te kleden voor mezelf,/louter mezelf.”
Jenny Dejager heeft mij in haar poëzie “bij de hand” genomen, “als een wandelaar
door het bos van (haar) huis”. Samen gaan wij op zoek naar waarheid en leugen en
horen “vogels zingen over leugens/die kunnen gestolen worden.”
Wat mij herhaaldelijk opvalt, is de twijfel bij de dichteres die zich nu eens
uitbundig uitlaat over haar grote gevoelens en dan weer ineenkruipt in een hoekje
met een boekje. In een hoekje met haar gedichten, in een oud verhaal met nieuwe
woorden, in een nieuwe bundel. Nu eens “voelt haar hart vertwijfeling” en is zij
“ongelofelijk kwetsbaar”, een andere keer is zij “een zwarte hengst/dravend door
het gele zand/van (haar) schitterend verdriet”.
Genoeg over de inhoud van de bundel, over het gemoed dat de dichteres
overheerst, laten we onze aandacht schenken aan de kwaliteit van haar poëzie.
Mooie gedichten. Eén enkele keer wordt een gedicht “ontluisterd” door een
spreektoon die te zakelijk overkomt voor dit soort gevoelens. Eén enkele keer.
Jenny Dejager gaat heel suggestief om met de taal, weet de lezer herhaaldelijk te
verrassen met een metafoor of vergelijkingen, beelden die in hun kleinschaligheid
een hele wereld oproepen. Zij schrijft helder en toch omfloerst, open en toch
bevangen, soms met cliché beelden die zij weet om te zetten in geladen
betekenissen die verrassen.
Zij onttrekt zich geleidelijk aan het eigen lot, de strikt persoonlijke ervaring
waardoor haar poëzie universeler wordt en minder puur therapeutisch. Dat zij
“zich zichzelf lekker huldigt in haar warme cocon van dichter zonder ook maar
iets prijs te geven over haar privé leven,” zoals een recensent beweert, is niet
juist, het zou bovendien een gruwelijke vergissing zijn.
Jenny Dejager is een goede dichteres. Haar nieuwe bundel Naast de liefde is een
aanrader!
(geplaatst op 02-08-2006)
Jenny Dejager, Naast de liefde, 8 euro (+ 2 euro verzendkosten). De bundel kan bekomen worden door
overschrijving van 8,00 euro ( plus 2,00 euro verzendingskosten). Info via jenny.dejager@skynet.be
terug naar boven
uit te leggen. Een gedicht kan niet worden vertaald in proza. Als schepper van een
gedicht voel ik niet de behoefte om een verklaring af te leggen voor datgene wat
mij ertoe beweegt een gedicht te schrijven”.
Een beetje vergoelijkend voegt zij hieraan toe: “Wanneer ik na maanden of soms
jaren een gedicht opnieuw lees, kan het ook voor mij een andere betekenis krijgen
dan wat ik er oorspronkelijk mee bedoelde.”
Dat is juist. Of bedoelt de dichteres hier dat zij afstand neemt van wat zij voelt,
van haar “beladen” emoties en haar “lustgevoelens”? Is zij bang voor het oordeel
Gods? Ik beaam met haar dat een gedicht altijd nieuw is, maar “je offert toch je
mooiste dromen” niet op aan het oordeel van de mensen.
Ik lees het graag en wel honderdmaal: “Mijn hart klopt anders als de stilte mij
bewoont”.
De dichteres zwangert van herinneringen. Zo ziet ze haar “onthecht arm in arm”
lopen met haar geliefde. “Alle onbeschaamdheid is geweken”, schrijft ze. Wat
bedoelt zij hiermee? Dat zij zich emotioneel heeft vastgepind in haar kleine
wereld van toen? Of is zij niet langer beschaamd om haar liefde te tonen voor wie
haar enkel (nog) op afstand kan beroeren? Is dit onafgewerkt afscheid haar
“eenzaam geluk”?
De dichteres smeedt een complot “met (haar) jongste woorden”. Wat zij niet
zeggen kan, schrijft ze neer in haar gedichten die opvallen door “hun minst
gekunstelde vorm”. Vorm is belangrijk, maar de gevoelens die een dichter
openbaart, kunnen niet worden opgespannen in een keurslijf. Haar “deur gaat op
slot” en zij vouwt “het water in de plooi van de troost.” Ze heeft zich door de
jaren heen gewapend om niet weer onderuit te gaan door verdriet, door gemis aan
respons, door een onbevredigd hunkeren naar kleine liefkozingen.
En als het verleden weer opduikt achter de mist van haar gedachten of in de
plooien van haar dromen zoekt zij soelaas in de lach van “de clown”. De humor en
de wijze waarop de dichteres relativeert, houden haar overeind. En in de roes van
de wijn “begrijpen de sterren wat er blijft hangen tussen de wandeling en het
verlangen”.
Toch heeft de dichteres vaak de behoefte om zich te verbergen voor de boze
wereld, enerzijds in haar dromen en anderzijds in de woorden van haar eigen
gedichtentaal. Vooral wanneer zij onomwonden de waarheid aan het papier
toevertrouwt: “Afscheid kwam van hem/Het weggaan was voor haar”. En wanneer
zij “aan het einde van de laan zijn wagen geparkeerd” ziet staan, wordt zij door
hunker overmand.
Het is overduidelijk dat de dichteres lijdt aan een ongeneeslijke liefdespijn en
dat zij wordt gekweld door een rits herinneringen waar de eindigheid geen vat op
heeft. “Al reikt dit gevoel te ver, al ligt/de verwachting op de bovenste tree/van
alle trappen, al wacht ik nog steeds/alsof het mij opnieuw kan verheugen,”
schrijft zij in het gedicht “Bij een oude foto”. Zij wil aandacht, ze wil worden
begeerd, ze wil zich vrouw voelen tot in haar vezels. Ze doet er alles aan, maar
ze krijgt geen of te weinig gehoor. “Ik wil mijn strooien hoed hoog in de lucht
gooien/om wat aandacht voor mijn rode krullen./Ik wil in de vijver springen met
mijn poepchique/jurk.”
“En toen het voorbij was zei jij/dat ik nooit zou kunnen vliegen.” Wat heeft een
dichter/dichteres meer nodig als motief om te schrijven? Is dit niet de ultieme
prikkel? Om hem en de wereld te verkondigen dat zij het waard is om lief te
hebben? Zich afreageren en zich bevestigen, de twee drijfveren bij uitstek van
zoveel schrijvers en dichters, beeldende kunstenaars en kunstenaars in het
algemeen.
Voor wat haar poëzie betreft, neemt Jenny Dejager een hoge vlucht. Haar
gedichten zijn gaaf, eenvoudige woorden die bruisen van drift, in een vrije
versvorm waarvan de taal een bijna perfect evenwicht vindt tussen spreektaal en
gedichtentaal. Of haar boodschap diegenen bereikt waarvoor zij is geschreven,
weet ik niet, maar de lezer zal de dichteres een eind volgen in haar zoektocht
naar rust en bezinning. De dichteres is “op zoek/naar een rustig/nietsvermoedend
middel/om mij vrij te maken,/mij uit te kleden voor mezelf,/louter mezelf.”
Jenny Dejager heeft mij in haar poëzie “bij de hand” genomen, “als een wandelaar
door het bos van (haar) huis”. Samen gaan wij op zoek naar waarheid en leugen en
horen “vogels zingen over leugens/die kunnen gestolen worden.”
Wat mij herhaaldelijk opvalt, is de twijfel bij de dichteres die zich nu eens
uitbundig uitlaat over haar grote gevoelens en dan weer ineenkruipt in een hoekje
met een boekje. In een hoekje met haar gedichten, in een oud verhaal met nieuwe
woorden, in een nieuwe bundel. Nu eens “voelt haar hart vertwijfeling” en is zij
“ongelofelijk kwetsbaar”, een andere keer is zij “een zwarte hengst/dravend door
het gele zand/van (haar) schitterend verdriet”.
Genoeg over de inhoud van de bundel, over het gemoed dat de dichteres
overheerst, laten we onze aandacht schenken aan de kwaliteit van haar poëzie.
Mooie gedichten. Eén enkele keer wordt een gedicht “ontluisterd” door een
spreektoon die te zakelijk overkomt voor dit soort gevoelens. Eén enkele keer.
Jenny Dejager gaat heel suggestief om met de taal, weet de lezer herhaaldelijk te
verrassen met een metafoor of vergelijkingen, beelden die in hun kleinschaligheid
een hele wereld oproepen. Zij schrijft helder en toch omfloerst, open en toch
bevangen, soms met cliché beelden die zij weet om te zetten in geladen
betekenissen die verrassen.
Zij onttrekt zich geleidelijk aan het eigen lot, de strikt persoonlijke ervaring
waardoor haar poëzie universeler wordt en minder puur therapeutisch. Dat zij
“zich zichzelf lekker huldigt in haar warme cocon van dichter zonder ook maar
iets prijs te geven over haar privé leven,” zoals een recensent beweert, is niet
juist, het zou bovendien een gruwelijke vergissing zijn.
Jenny Dejager is een goede dichteres. Haar nieuwe bundel Naast de liefde is een
aanrader!
(geplaatst op 02-08-2006)
Jenny Dejager, Naast de liefde, 8 euro (+ 2 euro verzendkosten). De bundel kan bekomen worden door
overschrijving van 8,00 euro ( plus 2,00 euro verzendingskosten). Info via jenny.dejager@skynet.be
terug naar boven
| © 2002/ 2006 't Prieeltje Online. Disclaimer. Webdesign: Henri Thijs. 't (muzen-)Koeriertje , Het Oog van de Roos en Het Prieeltje Online zijn trademarks van Het Prieeltje, Demerstraat 32 bus 7, 3290 Diest. (België). Tel. 0032477794783. Deze site kan best worden bekeken met en werd speciaal geconcipieerd voor de standaardschermresolutie van 800 x 600. |