| Copyright © 2002/ 2004: Het Prieeltje Online. All rights reserved. Webdesign: Henri Thijs. Niets uit deze uitgave mag worden gekopieerd zonder uitdrukkelijke toestemming van de uitgever. 't (muzen-)Koeriertje, Het Oog van de Roos en Het Prieeltje Online zijn trademarks van Het Prieeltje v.z.w., Demerstraat 32 bus 7, 3290 Diest. (België). Tel. 013/33.55.16. Deze site kan best worden bekeken met en werd speciaal geconcipieerd voor de standaardschermresolutie van 800 x 600. |
 | |  | |  | |  | |  | |  |
Gwendolyn MacEwen werd geboren in Toronto in 1941. Zij publiceerde haar
eerste gedicht op haar zeventiende in The Canadian Forum. Zij verliet de school
al op haar achttiende om zich volledig te wijden aan haar dichtkunst. Haar
werk werd opgenomen in de belangrijkste Canadese bloemlezingen. Zij was
writer-in-Residence aan de universiteit van West Ontario in 1984-85 en aan de
universiteit van Toronto in 1986-1987. Zij stierf in november 1987.
LAAT DIT EENS EN VOOR GOED DUIDELIJK ZIJN
Laat dit eens en voor goed duidelijk zijn,
Ik heb nooit iets geschreven in functie van een GEDICHT.
Dat is een misverstand dat jij altijd hebt levendig gehouden,
Een gevaarlijk misverstand. Ik herhaal met klem
Dat ik dit niet schrijf omdat dit een Gedicht is.
Jij verdenkt mij ervan een pose aan te nemen of een rolletje te spelen.
Het spijt me je te moeten tegenspreken want dit is geen spel.
Jij denkt nu dat ik er om geef of dit
Gedicht nu van de grond komt of niet. Wel
ik geef er helemaal niet om
en ik gebied je dat ook te doen.
Alles waar ik om geef
En waar jij ook zou moeten om geven
Is wat er gebeurt wanneer jij je ogen opheft van deze bladzijde.
Denk ook geen ogenblik dat het dit gedicht is dat telt.
Het is geenszins het gedicht dat telt.
Zet het Gedicht maar uit je hoofd.
Wat telt is wat daarbuiten in de grote duisternis
en in het lange licht
Ademt.
(LET ME MAKE THIS PERFECTLY CLEAR)
**
MEMOIRES VAN EEN WAANZINNIGE KOK
Het heeft geen zin mijzelf nog langer voor de gek te houden,
Ik kan de knepen van het vak niet vatten; ik veronderstel
dat er een geheim genootschap bestaat dat vergadert
in donkere cafetaria om de kunst over te geven van
de ene aan de andere.
Bovendien,
is het zo persoonlijk om voedsel voor iemands binnenste
te bereiden, wat kan ik nu weten
over iemands binnenste, hoe kan ik het aanleggen
om binnen te dringen in jouw bloed?
Ik zal het proberen, God ja, proberen zal ik het
maar als iemand mij gadeslaat, zal ik gillen
omat ik misschien een tomaat verkeerd bewerk,
hoe kan ik weten of ik een tomaat verkeerd bewerk?
iets eet aan mij
met prachtige tanden
Weemoedig sta ik in mijn moeilijke keuken
en verbeeld mij de fantastische salades en soufflés
die er nooit komen.
Het lijkt erop dat iedereen met mij vermagert
en dat hun ogen zwart worden als jagersogen
die op mijn gezicht naar voedsel speuren .
Al mijn vrienden sterven van de honger,
en er is een basisschotel die ik niet kan offreren,
En jij mijn liefste bent bijna even schraal
als de mooie wolf die ik altijd aan mijn deur
moet houden.
(MEMOIRS OF A MAD COOK)
**
GEDICHTEN IN BRAILLE
1
al je handen zijn werkwoorden,
nu raak je werelden aan en betast je hun namen –
van het ding naar de naam
en niet omgekeerd (in de winter
ben ik Midas, Ik heet goud)
de stoel en tafel en boek
schuiven uit jouw vingers;
al jouw bewegingen
bevelen deze dingen terug naar hun
plaatsen; een gevecht tegen familiariteit
doet mij mijn afstand hernemen.
2
zij wisten wat het was,
die egyptische schrijvers die
ogen dreven recht in hun hiërogliefen,
men leest ze emotieloos tot het
oog struikelt over zichzelf
en terug vanuit het papyrus
naar buiten weerkaatst, de
articulerende wind noteert dit; ik lees voorzichtig
uit vrees blind te worden aan beide ogen, en lees
met dat andere oog de laatste hiëroglief.
3
de korste afstand tussen twee punten
van een draaiende cirkel
is de gebogen lijn; O laat mij je volgen
Wencelas
4
met benen en armen maak ik aflfabetten
zoals in die kinderboeken
waar mensen zich bogen in letters en tekens,
nu lees ik de lange cabbala van mijn beenderen
niet echt; ik moet enkel maar bewegen
om het ontwerp te veranderen.
5
Ik noem alle dingen in mijn kamer
en zij onthouden hun namen,
verzamelen in groepen, en
discussiëren onderling over hun namen
ik zal niet zeggen dat het model slechter is dan de afdruk
ik zal niet zeggen dat de curve langer is dan de lijn,
ik zou alle dingen moeten lezen zoals braille in dit seizoen
met mijn vingers zou ik ze moeten lezen
om niet blind te worden aan beide ogen moet ik
met dat andere oog de laatste hiëroglief lezen
(POEMS IN BRAILLE)
**
DONKERE SPARREN ONDER WATER
Dit land keert je als een spiegel binnenwaarts
En jij wordt een woud in een geheim meer;
De donkere sparren van je geest wijzen benedenwaarts,
Jouw droom in het groen van je tijd,
Jouw herinnering is een rij zinkende sparren.
Verkenner, jij zegt tegen jezelf dat dit niet is waar je voor kwam
Al is het goed hier, en groen;
Jij had gedacht je te bewegen met een soort grootsheid,
Jij had een charmeoffensief op het oog, een bange droom.
Maar de donkere sparren van je geest duiken dieper
En jij zinkt, zinkt, slaper
In een elementaire wereld;
Er is iets beneden daar en jij wilt dat het wordt verteld.
(DARK PINES UNDER WATER)
("Permission for use from the author's family").
(geplaatst op 08-12-2003)
(terug naar boven)
eerste gedicht op haar zeventiende in The Canadian Forum. Zij verliet de school
al op haar achttiende om zich volledig te wijden aan haar dichtkunst. Haar
werk werd opgenomen in de belangrijkste Canadese bloemlezingen. Zij was
writer-in-Residence aan de universiteit van West Ontario in 1984-85 en aan de
universiteit van Toronto in 1986-1987. Zij stierf in november 1987.
LAAT DIT EENS EN VOOR GOED DUIDELIJK ZIJN
Laat dit eens en voor goed duidelijk zijn,
Ik heb nooit iets geschreven in functie van een GEDICHT.
Dat is een misverstand dat jij altijd hebt levendig gehouden,
Een gevaarlijk misverstand. Ik herhaal met klem
Dat ik dit niet schrijf omdat dit een Gedicht is.
Jij verdenkt mij ervan een pose aan te nemen of een rolletje te spelen.
Het spijt me je te moeten tegenspreken want dit is geen spel.
Jij denkt nu dat ik er om geef of dit
Gedicht nu van de grond komt of niet. Wel
ik geef er helemaal niet om
en ik gebied je dat ook te doen.
Alles waar ik om geef
En waar jij ook zou moeten om geven
Is wat er gebeurt wanneer jij je ogen opheft van deze bladzijde.
Denk ook geen ogenblik dat het dit gedicht is dat telt.
Het is geenszins het gedicht dat telt.
Zet het Gedicht maar uit je hoofd.
Wat telt is wat daarbuiten in de grote duisternis
en in het lange licht
Ademt.
(LET ME MAKE THIS PERFECTLY CLEAR)
**
MEMOIRES VAN EEN WAANZINNIGE KOK
Het heeft geen zin mijzelf nog langer voor de gek te houden,
Ik kan de knepen van het vak niet vatten; ik veronderstel
dat er een geheim genootschap bestaat dat vergadert
in donkere cafetaria om de kunst over te geven van
de ene aan de andere.
Bovendien,
is het zo persoonlijk om voedsel voor iemands binnenste
te bereiden, wat kan ik nu weten
over iemands binnenste, hoe kan ik het aanleggen
om binnen te dringen in jouw bloed?
Ik zal het proberen, God ja, proberen zal ik het
maar als iemand mij gadeslaat, zal ik gillen
omat ik misschien een tomaat verkeerd bewerk,
hoe kan ik weten of ik een tomaat verkeerd bewerk?
iets eet aan mij
met prachtige tanden
Weemoedig sta ik in mijn moeilijke keuken
en verbeeld mij de fantastische salades en soufflés
die er nooit komen.
Het lijkt erop dat iedereen met mij vermagert
en dat hun ogen zwart worden als jagersogen
die op mijn gezicht naar voedsel speuren .
Al mijn vrienden sterven van de honger,
en er is een basisschotel die ik niet kan offreren,
En jij mijn liefste bent bijna even schraal
als de mooie wolf die ik altijd aan mijn deur
moet houden.
(MEMOIRS OF A MAD COOK)
**
GEDICHTEN IN BRAILLE
1
al je handen zijn werkwoorden,
nu raak je werelden aan en betast je hun namen –
van het ding naar de naam
en niet omgekeerd (in de winter
ben ik Midas, Ik heet goud)
de stoel en tafel en boek
schuiven uit jouw vingers;
al jouw bewegingen
bevelen deze dingen terug naar hun
plaatsen; een gevecht tegen familiariteit
doet mij mijn afstand hernemen.
2
zij wisten wat het was,
die egyptische schrijvers die
ogen dreven recht in hun hiërogliefen,
men leest ze emotieloos tot het
oog struikelt over zichzelf
en terug vanuit het papyrus
naar buiten weerkaatst, de
articulerende wind noteert dit; ik lees voorzichtig
uit vrees blind te worden aan beide ogen, en lees
met dat andere oog de laatste hiëroglief.
3
de korste afstand tussen twee punten
van een draaiende cirkel
is de gebogen lijn; O laat mij je volgen
Wencelas
4
met benen en armen maak ik aflfabetten
zoals in die kinderboeken
waar mensen zich bogen in letters en tekens,
nu lees ik de lange cabbala van mijn beenderen
niet echt; ik moet enkel maar bewegen
om het ontwerp te veranderen.
5
Ik noem alle dingen in mijn kamer
en zij onthouden hun namen,
verzamelen in groepen, en
discussiëren onderling over hun namen
ik zal niet zeggen dat het model slechter is dan de afdruk
ik zal niet zeggen dat de curve langer is dan de lijn,
ik zou alle dingen moeten lezen zoals braille in dit seizoen
met mijn vingers zou ik ze moeten lezen
om niet blind te worden aan beide ogen moet ik
met dat andere oog de laatste hiëroglief lezen
(POEMS IN BRAILLE)
**
DONKERE SPARREN ONDER WATER
Dit land keert je als een spiegel binnenwaarts
En jij wordt een woud in een geheim meer;
De donkere sparren van je geest wijzen benedenwaarts,
Jouw droom in het groen van je tijd,
Jouw herinnering is een rij zinkende sparren.
Verkenner, jij zegt tegen jezelf dat dit niet is waar je voor kwam
Al is het goed hier, en groen;
Jij had gedacht je te bewegen met een soort grootsheid,
Jij had een charmeoffensief op het oog, een bange droom.
Maar de donkere sparren van je geest duiken dieper
En jij zinkt, zinkt, slaper
In een elementaire wereld;
Er is iets beneden daar en jij wilt dat het wordt verteld.
(DARK PINES UNDER WATER)
("Permission for use from the author's family").
(geplaatst op 08-12-2003)
(terug naar boven)
| GWENDOLYN MACEWEN (Canada) gekozen en vertaald door Henri Thijs |
