 |  |  |  |  |
| DIANNE SOETERS |
| (© Dianne Soeters) |
"ALS HET WATER ZINGT ZOALS HET GEBEKT IS"
door Henri Thijs
Naar aanleiding van het verschijnen van haar debuut "HET WATER ZINGT" ( 2007, Uitgeverij
Hernia & Co, Heerlen Nl)
Dianne Soeters (°1961, Maastricht Nl) dook al geruime tijd geleden als een dartel
poëtisch eendje in het water van ons poëzine ‘t (muzen-)Koeriertje Digitaal. Vanaf haar
eerste prille vlucht wist zij onze redactie te bekoren met het verlokkelijk gezang van
haar verzen die telkens goed besnaard het lied van een fonkelende fee wisten te
vertolken. Onnodig te zeggen dat wij onmiddellijk werden ingepakt en aangegrepen
door de eenvoud en de frisse bekoorlijkheid van haar klanken. Fee is trouwens, wat
haar poëzie betreft, de juiste benadering. Want elk gedicht van haar, elk vers is steeds
doordrongen van een bepaalde feeërieke sfeer gebracht in een sprookjesachtige stijl
die gestadig fulmineert in een zalvende tederheid en zelfs neigt naar een vleugje
mystiek die zaligmakend werkt. Dat zijn misschien veel té hoogdravende uitingen voor
een poëzie die dat in het geheel niet is. Haar poëzie is immers de eenvoud zelve en
wordt hoofdzakelijk gekenmerkt door een grote karigheid van woorden. Zij springt
voorzichtig om met de taal en hoedt er zich voor te veel woorden te gebruiken om haar
gedachtegoed en emoties gestalte te geven. Er staat geen onderwerp, werkwoord,
voegwoord en noem maar op te veel in haar gedichten. Integendeel, heel vaak laat zij het
een of het andere taalingrediënt vallen waar dit in haar hoofde voor de
verstaanbaarheid niet nodig is. Voorbeelden hiervan zijn legio:
vanmiddag weg met f.en d.
de zon scheen, schrale wind
niet onaangenaam
(Uit: ansichtkaart, Het Water zingt, Hernia & Co Maastricht 2007)
*
zo langzaam drijven
wolken soms
dat regen onverhoeds
en ik mijn haar losmaak
en mijn jas
aan de wilgen
(Uit: Vogelvrij, idem)
Zij is a.h.w. als de dood voor overdaad en snoert haar verzen, strofen en uitdrukkingen
met een onzichtbaar lintje aan elkaar dat het lijkt dat ze achter elkaar aan drijven als
een vloeiende lijn, dun als water en zeker even vloeibaar. Zelfs leestekens en
interpuncties moeten er soms aan geloven en praktisch nooit gebruikt zij hoofdletters
uit vrees dat de "beweging zou verankeren", vastlopen en de viscositeit in het gedrang
brengen. Over het gebruik van interpuncties kunnen er echter wel wat kanttekeningen
geplaatst worden. Als dichter heb je natuurlijk de vrijheid de “taal naar je hand te
zetten”. Dat is geen vrijheid, maar een must op voorwaarde dat je dat consequent doet.
Ofwel plaatst men de leestekens en volgt men rigoureus de spelregels terzake d.w.z.
overal leestekens waar nodig met eveneens de nodige hoofdletters en punten erbij
zoals dat grammaticaal hoort, ofwel - en dat is het enige aanvaardbare alternatief voor
een taalkundige - plaatst men er überhaupt geen en laat men alle leestekens, punten en
komma’s volledig achterwege. Aan de auteur dan om de strofen en coupletten zo te
organiseren en ordenen dat de leesbaarheid optimaal wordt gemaakt en de lezer niet op
de dool geraakt. Goed geplaatste enjambementen kunnen hier wonderen doen.
Dianne kiest – een beetje tot onze spijt - in haar poëzie noch voor het ene, noch voor het
andere. En dat is o.i. deontologisch niet de juiste attitude. In onze ogen een minpuntje
dat een schaduwtje werpt op de uitgesproken luciditeit van haar poëzie. Natuurlijk kan
over deze materie gediscussieerd worden, pro’s en contra’s worden afgewogen en meer
van dat gepolemiseer, maar het is ook een feit dat de dichter in deze steeds “het
laatste woord” heeft en soeverein beslist over de opportuniteit van de aangewende
stijlfiguren en werkwijzen. Wij laten deze kanttekening dan ook voor wat ze waard is en
verkiezen de auteur te laten beslissen wat hij/zij daarvan vindt. Trouwens het moet
gezegd dat dit kleine euvel in geen enkel opzicht afbreuk doet aan de haast perfecte
integriteit en schoonheidsperceptie van de gedichten.
Feeërie en soberheid zijn dus de eerste twee essentiële kenmerken en stijlfiguren die
haar poëzie kleuren en zo eigengereid maken. Maar er is ook nog een derde: de zin voor
realiteit, het concrete, de alledaagse werkelijkheid. Dianne zoekt haar thema’s nooit in
filosofische beslommeringen of existentiële theorieën. En nooit zal zich bezondigen aan
de experimenten van de zgn. “language poetry” die heden ten dage veel (té veel) worden
gebezigd. Niets van dat alles bij haar. Zij blijft als dichteres, hoe feeëriek en
fijnbesnaard ook in haar uitdrukkingswijze, steeds stevig met beide voeten op de
grond. Haar uitgesproken soberheid en karigheid staan zulke metafysische ideeën
trouwens resoluut in de weg. Zij houdt het dan ook bij de faits divers van de alledaagse
werkelijkheid: haar woonomgeving, de liefde, de seizoenen, de natuur. Zeer concreet
beschrijft zij de realiteit van de alltag maar – en daarin schuilt haar talent – zonder de
dingen rechtstreeks te benoemen of te verbloemen maar door het aanwenden van een
uiterst persoonlijke metaforiek en beeldvorming die verrassend nieuw overkomen en
steeds bekoren en zelfs bij momenten ontroeren. Het gevaar van de platte anekdotiek
die bij zulke werkwijze steeds om de hoek komt kijken, schuwt zij als de pest. In één
woord: beklijvende poëzie dus. Je moet het maar doen voor iemand die, zoals blijkt uit
de schaarse biogegevens die ze op de achterflap van haar eerste bundel prijsgeeft, nog
maar sedert 2005 poëzie schrijft. Dat houdt beslist grote beloften in voor de
toekomst, aangezien ze, zoals we op dezelfde achterflap kunnen lezen, welhaast
dagelijks schrijft.
Concretisme is dus het derde belangrijk bestanddeel dat we in haar poëzie
vertegenwoordigd zien.
Het is trouwens ook in dat verband (het concretisme dus) dat haar (oneigenlijk, maar
daarover later) debuut HET WATER ZINGT onlangs bij de Heerlense uitgeverij Hernia
& Co verscheen. Want zoals we vernemen op bladzijde 38 is deze bundel tot stand
gekomen naar aanleiding van een opdracht die Dianne kreeg van de gemeente Maastricht
om de restauratie van de St.Servaasbrug in een gedicht van twee woorden te vangen
waarin tevens aan de kade en het vroegere kanaal herinnerd moest worden. Deze
woorden (beweging-verankerd) zijn nu vastgelegd in het voetpad bij de eerste boog van
de betrokken brug in Maastricht. Zie hier in extenso het gedicht dat op deze
gebeurtenis geënt is en dat bovendien representatief is voor de inhoud van de ganse
bundel:
GEBOGEN
de beweging is verankerd;
in het grind ligt nu het blijven
sporen van doorloop, oud water
Knarpend kanaal langs kadewand
sta stil, kom nader en vervloei, buig
over verleden dat gaandeweg
is heel gemaakt
brug van boog, poort van boog
huis van boog: achter de glazen holte
wordt tijd gevat, kraken spanten
kapittels naam, waarover we lopen
In het kader van datzelfde concretisme, kan de bundel blijkbaar deels ook gebruikt
worden voor een poëtische wandeling door Maastricht (bladzijden 6 t/m 23) waarbij ook
aan de Maas ruimschoots aandacht wordt geschonken. Vandaar tevens ook de titel HET
WATER ZINGT.
We kunnen dus in verband met het verschijnen van deze bundel nog niet spreken van het
echte debuut van Dianne Soeters. Wat niet wil zeggen dat ze met deze zgn.
“gelegenheidsbundel” (voor zover we deze oneerbiedige term al mogen gebruiken) ook
al geen degelijke staaltjes van mooie poëzie zou ten beste geven. Maar in een schrijven
van haar vernemen we dat ze naarstig bezig is met het redigeren van een tweede bundel
waarin zij naar eigen zeggen meer in staat zal zijn in alle vrijheid “haar ding te doen” los
van elke verbondenheid met stad of streek of welke connotatie dan ook.
Wij weten uit ervaring en op basis van de inzendingen die wij regelmatig van haar mogen
plaatsen dat dit beslist weer schitterende pareltjes aan het kroontje van haar poëtisch
diadeem zullen worden.
Dianne Soeters. Het water zingt. 40 blz. Hernia & Co, Heerlen 2007- ISBN 978-90-811924-3-9
(geplaatst op 03-11-2007)
terug naar boven
door Henri Thijs
Naar aanleiding van het verschijnen van haar debuut "HET WATER ZINGT" ( 2007, Uitgeverij
Hernia & Co, Heerlen Nl)
Dianne Soeters (°1961, Maastricht Nl) dook al geruime tijd geleden als een dartel
poëtisch eendje in het water van ons poëzine ‘t (muzen-)Koeriertje Digitaal. Vanaf haar
eerste prille vlucht wist zij onze redactie te bekoren met het verlokkelijk gezang van
haar verzen die telkens goed besnaard het lied van een fonkelende fee wisten te
vertolken. Onnodig te zeggen dat wij onmiddellijk werden ingepakt en aangegrepen
door de eenvoud en de frisse bekoorlijkheid van haar klanken. Fee is trouwens, wat
haar poëzie betreft, de juiste benadering. Want elk gedicht van haar, elk vers is steeds
doordrongen van een bepaalde feeërieke sfeer gebracht in een sprookjesachtige stijl
die gestadig fulmineert in een zalvende tederheid en zelfs neigt naar een vleugje
mystiek die zaligmakend werkt. Dat zijn misschien veel té hoogdravende uitingen voor
een poëzie die dat in het geheel niet is. Haar poëzie is immers de eenvoud zelve en
wordt hoofdzakelijk gekenmerkt door een grote karigheid van woorden. Zij springt
voorzichtig om met de taal en hoedt er zich voor te veel woorden te gebruiken om haar
gedachtegoed en emoties gestalte te geven. Er staat geen onderwerp, werkwoord,
voegwoord en noem maar op te veel in haar gedichten. Integendeel, heel vaak laat zij het
een of het andere taalingrediënt vallen waar dit in haar hoofde voor de
verstaanbaarheid niet nodig is. Voorbeelden hiervan zijn legio:
vanmiddag weg met f.en d.
de zon scheen, schrale wind
niet onaangenaam
(Uit: ansichtkaart, Het Water zingt, Hernia & Co Maastricht 2007)
*
zo langzaam drijven
wolken soms
dat regen onverhoeds
en ik mijn haar losmaak
en mijn jas
aan de wilgen
(Uit: Vogelvrij, idem)
Zij is a.h.w. als de dood voor overdaad en snoert haar verzen, strofen en uitdrukkingen
met een onzichtbaar lintje aan elkaar dat het lijkt dat ze achter elkaar aan drijven als
een vloeiende lijn, dun als water en zeker even vloeibaar. Zelfs leestekens en
interpuncties moeten er soms aan geloven en praktisch nooit gebruikt zij hoofdletters
uit vrees dat de "beweging zou verankeren", vastlopen en de viscositeit in het gedrang
brengen. Over het gebruik van interpuncties kunnen er echter wel wat kanttekeningen
geplaatst worden. Als dichter heb je natuurlijk de vrijheid de “taal naar je hand te
zetten”. Dat is geen vrijheid, maar een must op voorwaarde dat je dat consequent doet.
Ofwel plaatst men de leestekens en volgt men rigoureus de spelregels terzake d.w.z.
overal leestekens waar nodig met eveneens de nodige hoofdletters en punten erbij
zoals dat grammaticaal hoort, ofwel - en dat is het enige aanvaardbare alternatief voor
een taalkundige - plaatst men er überhaupt geen en laat men alle leestekens, punten en
komma’s volledig achterwege. Aan de auteur dan om de strofen en coupletten zo te
organiseren en ordenen dat de leesbaarheid optimaal wordt gemaakt en de lezer niet op
de dool geraakt. Goed geplaatste enjambementen kunnen hier wonderen doen.
Dianne kiest – een beetje tot onze spijt - in haar poëzie noch voor het ene, noch voor het
andere. En dat is o.i. deontologisch niet de juiste attitude. In onze ogen een minpuntje
dat een schaduwtje werpt op de uitgesproken luciditeit van haar poëzie. Natuurlijk kan
over deze materie gediscussieerd worden, pro’s en contra’s worden afgewogen en meer
van dat gepolemiseer, maar het is ook een feit dat de dichter in deze steeds “het
laatste woord” heeft en soeverein beslist over de opportuniteit van de aangewende
stijlfiguren en werkwijzen. Wij laten deze kanttekening dan ook voor wat ze waard is en
verkiezen de auteur te laten beslissen wat hij/zij daarvan vindt. Trouwens het moet
gezegd dat dit kleine euvel in geen enkel opzicht afbreuk doet aan de haast perfecte
integriteit en schoonheidsperceptie van de gedichten.
Feeërie en soberheid zijn dus de eerste twee essentiële kenmerken en stijlfiguren die
haar poëzie kleuren en zo eigengereid maken. Maar er is ook nog een derde: de zin voor
realiteit, het concrete, de alledaagse werkelijkheid. Dianne zoekt haar thema’s nooit in
filosofische beslommeringen of existentiële theorieën. En nooit zal zich bezondigen aan
de experimenten van de zgn. “language poetry” die heden ten dage veel (té veel) worden
gebezigd. Niets van dat alles bij haar. Zij blijft als dichteres, hoe feeëriek en
fijnbesnaard ook in haar uitdrukkingswijze, steeds stevig met beide voeten op de
grond. Haar uitgesproken soberheid en karigheid staan zulke metafysische ideeën
trouwens resoluut in de weg. Zij houdt het dan ook bij de faits divers van de alledaagse
werkelijkheid: haar woonomgeving, de liefde, de seizoenen, de natuur. Zeer concreet
beschrijft zij de realiteit van de alltag maar – en daarin schuilt haar talent – zonder de
dingen rechtstreeks te benoemen of te verbloemen maar door het aanwenden van een
uiterst persoonlijke metaforiek en beeldvorming die verrassend nieuw overkomen en
steeds bekoren en zelfs bij momenten ontroeren. Het gevaar van de platte anekdotiek
die bij zulke werkwijze steeds om de hoek komt kijken, schuwt zij als de pest. In één
woord: beklijvende poëzie dus. Je moet het maar doen voor iemand die, zoals blijkt uit
de schaarse biogegevens die ze op de achterflap van haar eerste bundel prijsgeeft, nog
maar sedert 2005 poëzie schrijft. Dat houdt beslist grote beloften in voor de
toekomst, aangezien ze, zoals we op dezelfde achterflap kunnen lezen, welhaast
dagelijks schrijft.
Concretisme is dus het derde belangrijk bestanddeel dat we in haar poëzie
vertegenwoordigd zien.
Het is trouwens ook in dat verband (het concretisme dus) dat haar (oneigenlijk, maar
daarover later) debuut HET WATER ZINGT onlangs bij de Heerlense uitgeverij Hernia
& Co verscheen. Want zoals we vernemen op bladzijde 38 is deze bundel tot stand
gekomen naar aanleiding van een opdracht die Dianne kreeg van de gemeente Maastricht
om de restauratie van de St.Servaasbrug in een gedicht van twee woorden te vangen
waarin tevens aan de kade en het vroegere kanaal herinnerd moest worden. Deze
woorden (beweging-verankerd) zijn nu vastgelegd in het voetpad bij de eerste boog van
de betrokken brug in Maastricht. Zie hier in extenso het gedicht dat op deze
gebeurtenis geënt is en dat bovendien representatief is voor de inhoud van de ganse
bundel:
GEBOGEN
de beweging is verankerd;
in het grind ligt nu het blijven
sporen van doorloop, oud water
Knarpend kanaal langs kadewand
sta stil, kom nader en vervloei, buig
over verleden dat gaandeweg
is heel gemaakt
brug van boog, poort van boog
huis van boog: achter de glazen holte
wordt tijd gevat, kraken spanten
kapittels naam, waarover we lopen
In het kader van datzelfde concretisme, kan de bundel blijkbaar deels ook gebruikt
worden voor een poëtische wandeling door Maastricht (bladzijden 6 t/m 23) waarbij ook
aan de Maas ruimschoots aandacht wordt geschonken. Vandaar tevens ook de titel HET
WATER ZINGT.
We kunnen dus in verband met het verschijnen van deze bundel nog niet spreken van het
echte debuut van Dianne Soeters. Wat niet wil zeggen dat ze met deze zgn.
“gelegenheidsbundel” (voor zover we deze oneerbiedige term al mogen gebruiken) ook
al geen degelijke staaltjes van mooie poëzie zou ten beste geven. Maar in een schrijven
van haar vernemen we dat ze naarstig bezig is met het redigeren van een tweede bundel
waarin zij naar eigen zeggen meer in staat zal zijn in alle vrijheid “haar ding te doen” los
van elke verbondenheid met stad of streek of welke connotatie dan ook.
Wij weten uit ervaring en op basis van de inzendingen die wij regelmatig van haar mogen
plaatsen dat dit beslist weer schitterende pareltjes aan het kroontje van haar poëtisch
diadeem zullen worden.
Dianne Soeters. Het water zingt. 40 blz. Hernia & Co, Heerlen 2007- ISBN 978-90-811924-3-9
(geplaatst op 03-11-2007)
terug naar boven
| © 2002/ 2009 't Prieeltje Online. Disclaimer. Webdesign: Henri Thijs. 't (muzen-)Koeriertje , Het Oog van de Roos en Het Prieeltje Online zijn trademarks van Het Prieeltje v.z.w., Demerstraat 32 bus 7, 3290 Diest. (België). Tel. 0032477794783. Deze site kan best worden bekeken met en werd speciaal geconcipieerd voor de standaardschermresolutie van 1024 x 768. |